كه « 1 » 3 از انعدام آبادانيست ، « 2 » تاريخ موجز نيست و افاضل « 3 » ماوراء النهر و خراسان و عراق آنچه در تاريخ‌ها كه براى ملوك عهد خود پرداخته‌اند ، اگر شوق كلام ايشان مقيد به احوال خواقين مغول بوده ، آن مقدار كه سوق كلام مرتب شود ايراد كرده‌اند و آنچه خارج حكايت ايشان بوده به آن متلفت نشده‌اند . از جمله مجمع التواريخ « 4 » خواجه رشيد الدين فضل اللّه و تاريخ گزيده « 5 » خواجه حمد اللّه 4 مستوفى و ظفرنامه « 6 » مولانا شرف الدين على يزدى و تاريخ منظوم « 7 » مولانا عبد الرزاق و اولوس اربعه 5 « 8 » ميرزا الوغ بيگ ( 92 پ ) و غيره ، در هر كدامى از احوال خواقين مغول جسته جسته هست و از آنها به ترتيب 6 چيزى معلوم نمىشود و اين كمينه احقر 7 العباد را 8 در صغر سن جوش آن مىبود كه بر احوال متقدمين مطلع گردد و در آن ايام از امرا و اعيان مغول ، مردم مسن بودند كه سنين عمر ايشان از صد زياده و « 9 » كم بوده . پدرم - انار اللّه برهانه - بيت : « 10 » پدر كز من روانش باد پر نور * مرا پيرانه پندى داد مشهور و عمّان من - تغمّدهم اللّه بغفرانه 9 - نيز از پدر و ثقات روات ، ترتيب احوال خوانين را تقرير مىنمودند و اكنون « 11 » مدتها شده است كه از آن مردم كسى باقى نمانده . به خاطر فاطر چنان مىرسد كه بعد اسلام مغول ، آنچه در تواريخ باشد و آنچه از ثقات روات استماع افتاده باشد به آن منضم ساخته ، آنچه اين كمينه را معاينه شده باشد به آن الحاق كرده شود ، ان شاء [ اللّه ] « 12 » العزيز . « 13 » اما از غايت بىبضاعتى و نهايت بىاستطاعتى ، در خود درنيافتم كه اين امر خطير را كما ينبغى به تقديم توانيم « 14 » رسانيد . پس بنابر امتحان خواستم كه واقعات كه راى العين است در قلم آورم ، رباعى : « 15 »

--> ( 1 ) . نت : مشتركه . ( 2 ) . نت : آبادانى اين است . ( 3 ) . نگ : مغول تاريخ ايشان نوشته شده اما افاضل . ( 4 ) . نت : تاريخ گزيده و از خواجه احمد اللّه / نگ : حميد الله . ( 5 ) . نت : اربع . ( 6 ) . نت : از نهايت ترتيب . ( 7 ) . نت : افقر . ( 8 ) . نگ : - احقر العباد را . ( 9 ) . نت : - و . ( 10 ) . نت : - بيت . ( 11 ) . نگ : كم بوده اما پدر و عموهايم نتوانستند بر اساس گفته‌هاى پدرانشان و منابع مطمئن ، تاريخ خاقان‌ها را بنويسند و اكنون . ( 12 ) . نب : - اللّه . ( 13 ) . نگ : - العزيز . ( 14 ) . نت : توانم . ( 15 ) . نت : نظم .