ميرزا محمد حيدر دوغلات
92
تاريخ رشيدى ( فارسي )
مىبود « 1 » و اكثر شير محمد خان غالب بود . از جمله مكاوحات يكى اين بود ( 43 ر ) كه شير محمد خان در قرنك « 2 » قانكلبغ نام موضعى از مواضع مغولستان بود ، ويس خان از راه دور ايلغار كرده نيم شبى بر سر اردوى « 3 » شير محمد خان رسيدند . چهارصد كس بودند ، چون غوغا برآمد شير محمد خان خود را در آب كندى 246 اندر انداخت . ويس خان گرد اردوى شير محمد خان را گرد پيچ كرد ، تا دم « 4 » صبح هر كه را يافتند كشتند . هرچند تجسس كردند و اهل اردو را تشدد نمودند از شير محمد خان هيچ اثرى نيافتند . چون روز شد گريختند . شير محمد خان از آب كند برآمد و مردم بر او جمع شدند و ويس خان را تعاقب كردند ، چنان كه به صد محنت خلاص شد . بالجمله همچنين دايم « 5 » وحشت قايم بود تا « 6 » شير محمد خان به مرگ طبيعى وفات يافت ، خانيت با ويس خان قرار گرفت . « 7 » ذكر خانيت ويس خان چون نوبت خانى به ويس خان رسيد خانى بود بغايت مسلمان نهاد و به ولايت منصوب و « 8 » به همت و شجاعت در آن دودمان ممتاز . چون خان مردم مغول را از تاخت اهل اسلام مانع آمد ، به كفره قاليماق نزديك بود و دايم محاربه به آن كفره كردى . با آنكه اكثر مغلوب شد اما از جهاد دست باز نداشت چنان كه دوبار به دست آن كفره گرفتار شد . بار اول كه گرفتار شد آن مصاف در جنگ مينگ لاق نام موضعى « 9 » واقع شد با ايسان « 10 » تايشى . چون خان را گرفته پيش بردند ، ايسان تايشى در دل خود قرار داد كه اگر تحقيقا « 11 » از نسل چنگيز خان است بايد كه مرا تعظيم نكند ، همچنان مرا به جاى نوكران بيند . چون خان را آوردند ، سوار بود ، وى پياده شده سر زده 247 به تعظيم تمام پيشتر آمد كه به خان دريابد . خان روى از وى گردانيد و دست فراز نكرد . او را اعتقاد تمام به خان شده « 12 » خان
--> ( 1 ) . نت : بود . ( 2 ) . نت : - قرنك . ( 3 ) . نب : اوردوى / نت : اوردروى . ( 4 ) . نت : - دم . ( 5 ) . نت : - دايم . ( 6 ) . نت : با . ( 7 ) . نگ : + فصل سى و دوم . ( 8 ) . نگ : - خانى بود . . . منصوب و . ( 9 ) . نب : به موضع . ( 10 ) . نت : ايشان . ( 11 ) . نت : تحقيق . ( 12 ) . نت : شد و .