محمد عبد الله عنان ( مترجم : عبد المحمد آيتى )
15
تاريخ دولت اسلامى در اندلس ( فارسي )
نزديك رود شنيل هنوز بر جاى است . الخان agidnohlA با طاقهاى عربى آن نزديك ادارهء پست است . اما مسجد جامع و ديگر مساجد آن همگى ويران شده و به جاى آنها كليساهايى ساختهاند . نيز بقايايى از بافت اسلامى آن را بويژه در محله البيازين niciablA در شمال غربى شهر توان ديد . ميدان بزرگ شهر هنوز هم به نام قديمىاش يعنى « باب الرمله » خوانده مىشود . و امروز آن را albmarbiB ed azalP مىگويند در كنار آن قيصريهء قديم است airaciaclA علاوه بر اينها در پارهاى محلات با كوچههاى باريك و خانههاى تنگبافت غرناطه قديم را توان ديد . همچنين بخشى از باروى قديم غرناطهء اسلامى هنوز باقى و پارهاى دروازهها چون باب البنود و باب البيره و باب البيازين و باب فحص اللوز و باب الشريعه كه مدخل اصلى الحمراء است همچنان برجاىاند . پل شنيل بر روى نهر شنيل آنجا كه به حدرّه پيوسته است باقى است و به نام اسلامى قديم خود lineG led etneuP خوانده مىشود . در موزه غرناطه بسيارى از لوحهها و نقوش و ديگر نفايس اندلسى را توان يافت . غرناطه در روحيهء اسپانيائيها و تاريخ اسپانيا منزلتى خاص دارد و با سقوط آن نبرد ديرسالهء فتح مجدد پايان گرفت ، سقوط آن را آغاز عصر طلائى تاريخ اسپانيا مىدانند . ازاينرو گوردو پادشاه كه آن را فتح كردهاند يعنى فرناندو ( فرديناند ) وايسابلا ( ايزابلا ) را در بردارد . آن دو در كليساى بزرگى كه به جاى مسجد جامع شهر بر پاى شده به خاك سپرده شدهاند . غرناطه همواره مورد توجه خاص پادشاهان اسپانيا بوده است و هريك از آنها چيزى بر آن مزيد كردهاند . اسپانيائيها مىخواستند شهر باستانى در جنوب كشورشان به شيوه ديرين مركز علوم و معارف باشد . ازاينرو در سال 1531 در عصر امپراطور شارلكن دانشگاه بزرگى در آن تأسيس شد . اين دانشگاه امروز هم يكى از مهمترين و كهنترين دانشگاههاى غرناطه است . از جمله مراكز علمى آن مركزى است براى بحث و تحقيق در تاريخ آن دو پادشاه كه فاتح غرناطه بودهاند . و مدرسهاى براى تدريس و تحقيق در زبان عربى . علاوه بر اينها مدارس و مراكز فرهنگى ديگرى هم وجود دارد و نيز چند موزه هنرى و باستانى .