بيمارى نيز در ميان آنها افتاد و بسيارى از جنگجويان طعمهء مرگ شدند و سرانجام به تسليم رضايت دادند ، بدين‌شرط كه به مال و جانشان امان يابند . آرى مالقه پس از سه ماه دفاع دليرانه به دست قواى دشمن افتاد . اين واقعه در اواخر ماه شعبان سال 892 ه / هجدهم اوت سال 1487 م بود . فرناندو به تأمينى كه به جان و مال مردم داده بود پايبند نماند و حكمى صادر كرد كه مسلمانان برده‌اند و بايد براى رهايى جان و مال خود مبلغى فديه دهند و هر مرد و زنى در هر سن يا در هر شرايطى كه باشند اعم از آزاد و بنده هريك سى « دوبل » طلا هر دوبل به وزن بيست و شش قيراط يا معادل آن زر و سيم و جواهر و جامه‌هاى گرانبها و حرير بپردازند . كسانى كه اين فديه را مىپردازند اگر بخواهند مىتوانند به مغرب روند و براى انتقال آنان كشتى مهيا خواهد شد . به مسلمانان اعم از زن و مرد اجازه داده نمىشود كه به مملكت غرناطه روند ولى مجازند كه در هر جاى قشتاله كه خواهند زندگى كنند . بنى الثغرى و زنان و فرزندانشان و بعضى ديگر كه در آن حكم به آنها اشارت رفته بود مشمول اين امر نمىشدند « 1 » . مسيحيان همانند فاتحان به شهر درآمدند و دست به تاراج و كشتار و به اسارت گرفتن زنان و كودكان زدند . از مسلمانان هركه توانست به غرناطه يا وادىاش گريخت يا به مغرب رفت . يكى از مورخان معاصر آن واقعه در وصف محنت مردم مالقه گفته است : مصيبتشان مصيبتى عظيم است آن‌سان كه دلها را غمگين و جانها را ملول و چشمها را گريان مىسازد . » « 2 »

--> ( 1 ) . اين شروط در سندى كه در موزه عمومى اسپانيا موجود است آمده است . . 5 . II . R . P : sacnamiS ed lareneG ovihcrA ( 2 ) . اخبار العصر ص 27 و 28 .