محمد عبد الله عنان ( مترجم : عبد المحمد آيتى )
86
تاريخ دولت اسلامى در اندلس ( فارسي )
در شهر تولوز ( تولوشه ) مجمع اسقفان آرل و اوش و لاسكار و بنبلونه و ببشتر تشكيل شد و مقرر گرديد كه يك حملهء صليبى ديگر هم به اسپانيا به سردارى كنت دوتولوز صورت گيرد . گذشته از اين نيروهاى بزرگى از بشكنسها و قطلونيان و مردم اورقله تحت فرمان سروران آن نواحى تشكيل شد و در ميان جنگجويان بسيارى از اسقفها و رجال دينى نيز بودند « 1 » . روايات اسلامى از سنگينى اين حملات سخن گفتهاند . در يكى از روايات آنان را چون مور و ملخ وصف كرده يا سپاهيان و تيراندازان را بىشمار نوشتهاند « 2 » . بعضى هم نوشتهاند كه پنجاه هزار نفر بودند « 3 » . 3 بدينگونه سپاه متحد مسيحيان از مردم آراگون و فرنگان براى فتح سرقسطه در حركت آمد . به موجب برخى روايات ، آنكه محاصره را آغاز كرد سپاه فرنگان تحت فرماندهى گاستون دوبيارن بود و آلفونسوى محارب بعد از او با سپاه قشتاله رسيد « 4 » . برطبق روايات اسلامى در آغاز ماه صفر سال 512 / روز 22 ماه مه سال 1118 م محاصره آغاز شد « 5 » . از اينجا در باب محاصره اوضاع پيچيده است و ما خود را در برابر يك سلسله روايات متناقض مىبينيم . بعضى مىگويند سرقسطه پس از چند ماه محاصره يا دقيقا نه ماه به صلح تسليم شد . اين روايت ابن الكردبوس است در الاكتفاء و نيز روايت ابن عبد المنعم الحميرى است در الروض المعطار « 6 » و
--> ( 1 ) . در باب سرقسطه به مقالهء arracaL airaM . J در مجلهء - . saF ) 4791 ( suladnA - lA 08 - 87 P l رجوع كنيد . ( 2 ) . ابن ابى زرع ، روض القرطاس ، ص 106 . ابن عذارى ، البيان المغرب ( اوراق ياد شده ) . ( 3 ) . الحميرى ، الروض المعطار ( صفة جزيرة الاندلس ) ص 98 . ( 4 ) . مقاله لاكارى ياد شده ص 80 . ( 5 ) . ابن عذارى ، البيان المغرب ( اوراق ياد شده ) . ( 6 ) . ابن الكردبوس ( نسخه ياد شده آكادمى تاريخ ، برگ 164 ب . و الحميرى ، روض المعطار ، ص 97 و 98 ) .