كه مركز حكومتشان در ناحيهء صحرا بود ، خلاف افتاد و ابو بكر عزم آن كرد كه خود براى رفع آن اختلاف به آن صوب حركت كند ، در سال 453 ه امور مغرب را به دست پسر عم خود يوسف بن تاشفين سپرد . سپاه مرابطين در اين هنگام به دو قسمت تقسيم شد و يوسف براى به فرمان درآوردن بلاد مغرب زمام يك بخش از آن را به دست گرفت و ابو بكر با بخش ديگر رهسپار صحرا شد . پيش از اين در باب سرگذشت ابو بكر سخن گفتيم كه چگونه پس از پايان آن مهم به مغرب بازگشت و در سال 465 با يوسف ديدار كرد . و از عظمت و قدرت او در شگفت شد و چون دريافت كه براى او در ملك مغرب نصيبى نيست بار ديگر به صحرا بازگشت . ابو بكر از اين پس پيشروى خود را در بلاد صحراى كبير ادامه داد و به منطقهء وسطاى نيجريه داخل شد و در آنجا مدتى درنگ كرد . آنگاه تا قلب مملكت سياهان نيجريه كه پايتخت آن در آن ايام شهر غانه بود و نيز در مملكت مالى بيش تاخت و در ميان قبايل سياهپوست به نشر اسلام پرداخت . اين مردم در اين روزگار بر كيش مسيحيت بودند . فتوحات ابو بكر لمتونى در اين بلاد به سال 469 ه / 1076 م بود « 1 » و او همچنان در غزو و جهاد بود تا در سال 480 ه / 1087 م در ميدان جنگ كشته شد . اما يوسف بن تاشفين از سوى ديگر سرگرم اتمام فتوحات خود در مغرب بود و توانست قسمت اعظم آن را به تصرف خود درآورد و در سال 462 ه / 1069 م شهر مراكش پايتخت مملكت خود و مركز همهء بلاد مغرب را كه بعدها به تصرف درآورد پىافكند « 2 » . از اين پس يوسف بن تاشفين ، در جامهء يك رهبر سياسى و يك فرمانرواى

--> ( 1 ) . الحلل الموشيه ( چاپ تونس ) ، ص 7 . ( 2 ) . اين تاريخى است كه ابن عذارى براى بناى مراكش در البيان المغرب ذكر مىكند ( از اوراق مخطوط كه در كتابخانهء جامع القرويين فاس يافته شد . اين اوراق اخيرا به اهتمام هويثى ميرانده در مجلهء sirepseH ( شمارهء سال 1961 ، ص 55 منتشر شده است ) . صاحب الحلل الموشيه نيز براى بناى مراكش همين تاريخ را مىآورد . ( الحلل الموشيه ، ص 6 ) . شريف ادريسى بناى مراكش را سال 470 ه مىداند . ( المغرب و ارض السودان و مصر و اندلس به اهتمام دوزى ، ص 67 ) . در كتاب ( الاستبصار ، سال 459 ه ( ص 208 ) و در روض القرطاس ( چاپ تورنبرگ ، ص 89 ) سال 454 ه آمده است . ابن خلدون نيز در كتاب العبر ( ج 6 ، ص 184 ) همان تاريخ را مىآورد .