محمد عبد الله عنان ( مترجم : عبد المحمد آيتى )
404
تاريخ دولت اسلامى در اندلس ( فارسي )
يا حميت و غيرت و اهتمام خويش را از دست داده بودند . عاقبت شهر قديمى و مهم اندلس در آغاز ماه صفر سال 478 ه / 25 ماه مه سال 1085 م به دست آلفونسوى ششم افتاد . چون به هنگام ذكر اخبار بنى ذو النون اين حوادث را به تفصيل آوردهايم در اينجا نيازى به تكرار نمىبينيم . تنها به اين نكته اشاره مىكنيم كه محاصره و فتح طليطله جنبهء يك جنگ صليبى داشت . در كنار سپاه قشتاله و ليون سپاهى هم از آراگون آمده بود و جمعى از داوطلبان و حادثهجويان نيز از فرانسه و ديگر جايها آمده بودند . بنابراين حمله به طليطله برنامهء مشترك همهء مسيحيان بود . چون طليطله فتح شد بار ديگر پايتخت اسپانياى مسيحى - چنان كه در ايام گتها بود - به آنجا منتقل گرديد و باز مركز اصلى كليساى اسپانيا شد و تا به امروز اين عنوان را حفظ كرده است . پس از فتح طليطله اسقف برنار فرانسوى رئيس دير ساهاگون در اثر نفوذ ملكه كونستانس كه زنى فرانسوى و اصولا از مردم بورگنى بود به رياست كليسا برگزيده شد . تعيين اين راهب به رياست كليساى اسپانيا تأثير شديدى در تطور مراسم و سنن آن داشت . اولين اقدام اين اسقف كه دليل بر ستم و تعصب اوست تعرضش به مسجد جامع طليطله است . آلفونسو به هنگام تسليم شهر تعهد كرده بود كه مسجد مسلمانان را بر جاى گذارد و هيچگاه مانع ايشان در اداى شعاير مذهبىشان نگردد ؛ ولى هنوز دو ماه از تسليم شهر نگذشته بود كه اين كشيش به تحريك ملكهء متعصب كونستانس براى از ميان بردن مسجد توطئه آغاز كرد . روحانيان مسيحى از ديدن آنهمه شكوه و جلال كه مسجد جامع طليطله را بود به رشك آمده بودند و اين در حالى بود كه كليساها بناهايى خرد و فقيرانه بودند ؛ كنت سسنندو حاكم شهر كوشش بسيارى كرد شايد اين كشيش را از تصميمش منصرف كند و عواقب شوم پيمانشكنى را برايش برشمرد ، ولى كشيش از تصميم خويش بازنگرديد و رفتن پادشاه را به ليون مغتنم شمرد و با جمعى از سواران به مسجد تاخت و محراب را ويران كرد و تصاوير و تنديسهاى مقدسين مذهب خود را در آنجا نهاد . روز بعد در مسجد مراسم قداس بجاى آورد . مسلمانان به هيجان آمدند و اگر پادگان بزرگ قشتاله در شهر نبود اين هيجان به يك شورش عظيم بدل مىگرديد . پادشاه آلفونسوى ششم از ماجرا آگاه شد و شتابان از ليون به طليطله آمد و چون خود پاىبند قولوقرارهايش بود سخت خشمگين شده بود . آلفونسو