كه به هنگام وقوع حمله در قرطبه مىزيسته به تفصيل و با بيانى دردآلود و مؤثر آن واقعه را به تحرير درآورده است ، از اين قرار كه سپاهى از نورمانها ( يا چنان كه در روايات عربى آمده است اردمانيين ) كه شمارشان را ده هزار سوار نوشته‌اند به سردارى گيوم دومونره در سواحل قطلونيه فرود آمد و سرزمين سرقسطه را در ناحيهء شمالى درنورديد و به سوى مشرق حركت كرد . در باب كيفيت موقعيت و سبب حمله و سردار آن روايات مختلف است ؛ ولى آنچه از آن روايات مختلف برمىآيد اين است كه در ولايت نورماندى فرانسه سالها پيش از اين حادثه ، نورمانها با موافقت پادشاه فرانسه استقرار يافته بودند . اين نورمانهاى بلاجوى به طلب يافتن غنايم با جمع كثيرى از سواران فرانسوى از سرزمين خود قدم بيرون نهادند . فرمانده اين حمله سواركار سلحشور گيوم دومونره يكى از بزرگترين سواران سلحشور زمان خود بود . پيش از اين در اواسط قرن يازدهم ميلادى به ايتاليا رفته و كرسى رسولى را خدمت كرده بود تا آنجا كه به سردارى سپاه رومى و پاپى نايل آمده بود . اما چرا گيوم دومونره به قطلونيه حمله كرد ، هنوز در پردهء ابهام است . آنچه از بررسى جوانب امر به دست مىآيد اين است كه اين حمله از آن‌گونه حملاتى بود كه در زير پوشش يك جنگ صليبى ، مقاصد ديگرى چون به دست آوردن غنايم جنگى و اسيران مسلمان را در هرجا كه باشند پنهان داشته بود . تحقيقات امروزى اين خصلت را در اين سلسله جنگها تأييد مىكند و مىگويد عامل اصلى اين لشكركشى پاپ الكساندر دوم بود . « 12 » روايات اسلامى صراحت دارند كه اين لشكر از فرانسه آمد و « فرنگان از ارض كبير ( يعنى فرانسه ) با سپاهى بىشمار به اندلس راندند و در مرزهاى سرقسطه پراكنده شدند . » « 13 » اما روشن نيست كه اينان از طريق جبال پيرنه به قطلونيه آمدند يا از دريا . در هرحال ، نورمانها به قطلونيه فرود آمدند و مملكت سرقسطه را زير پى سپردند . آنها نخست وشقه يكى از شهرهاى مهم سرقسطه را به تصرف درآوردند . چند روزى در آنجا درنگ كردند ، ولى چون حاصلى به دست نياوردند از آنجا بيرون آمدند و راه بربشتر را پيش گرفتند . شهر بربشتر نيز از حيث اهميت و استحكام كمتر از وشقه نبود . شهر بربشتر بر ساحل شعبه‌اى كوچك از شعب رود ابره و ميان دو شهر لارده و

--> ( 12 ) . . 354 . p , sebarazoM soL : sagigaG saL ed . I ( 13 ) . الحلل الموشيه ، ص 54 . الحميرى : الروض المعطار ، ص 40 .