( 18 ) - مدت وى : ايام سلطنت منصور بن نوح ( 19 ) - دركشيدند : حركت كردند و روانه شدند ( 20 ) - بىريش : ساده‌روى و مراد خردسال ( 21 ) - مدار ملك : بفتح اول گردش امور مملكت و نظم و نسق كشور ( 22 ) - سديد ليث : نام وزير عبد الملك بن نوح - مرحوم دكتر فياض در حاشيه نوشته‌اند « شايد : سعد ليث » ( 23 ) - معنى جمله : كارهاى ملك آشفته و نابسامان و خراب بود ص 975 ( 1 ) - مرو الرود : نام سرزمينى ميان بلخ و مرو ، نيز نگاه كنيد به صفحهء 716 شمارهء ( 23 ) ( 2 ) - اركان : بزرگان و اعيان جمع ركن ( 3 ) - برسم سپاه‌سالاران : بر عهدهء سپاه‌سالاران ، نيز نگاه كنيد به صفحهء 747 شمارهء ( 25 ) ( 4 ) - صدقه : بفتح اول و دوم نياز به درويشان در راه خدا ( 5 ) - خون ريزش : خونريزى ، اسم مصدر ( 6 ) - سنه . . . : سال 399 ( 7 ) - امير نصر : امير نصر بن سبكتگين ، عطف بيان يا بدل برادر ( 8 ) - ساقه : بازپسينان لشكر ، خلاف مقدمه ( 9 ) - سديديان و حميديان : سديد و حميد لقب دو امير سامانى بوده است ( نقل از حواشى مرحوم دكتر فياض ) - سديديان : بفتح اول و كسر دوم جمع سديدى صفت نسبى از سديد مأخوذ از لقب امير سديد ابو صالح منصور بن نوح سامانى ( 350 - 366 ) - حميديان : بفتح اول و كسر دوم جمع حميدى صفت نسبى از حميد مأخوذ از لقب امير حميد ابو محمد نوح بن نصر سامانى ( 331 - 343 ) ، نيز نگاه كنيد به صفحهء 251 تاريخ ايران تأليف حسن پيرنيا و عباس اقباس ، چاپ چهارم تهران ، سال 1364 ( 10 ) - غبن : بفتح اول و سكون دوم زيان ( 11 ) - رايگانگى : ظاهرا از رايگان ( يا رايگانه ؟ ) است يعنى مفت . شايد هم : به رايگانگى ( نقل از حواشى مرحوم دكتر فياض ) - ممكن است به همين صورت هم درست باشد از رايگان و پسوند « كى » نظير مفتكى و دروغكى در زبان محاوره و با كاف باشد كه بگاف تبديل شده است ( 12 ) - بگشت : بازگشت و مراجعت كرد ( 13 ) - درنهاد : مرحوم دكتر فياض در حاشيه نوشته‌اند « كلمه ، معلوم نشد » - ظاهرا « در نهاد » يعنى تيغ درنهاد يا شمشير در نهاد در لغت‌نامهء دهخدا ذيل « درنهادن » اين مثال از مجمل التواريخ و القصص آمده است « اغلب مردمان از زنان و كودكان در مسجد منيعى گريختند و غزان تيغ درنهادند و چندان خلق در مسجد كشتند كه ميان خون ناپيدا شدند » ( 14 ) - هزاهز : بفتح اول و كسر چهارم غوغا و جنبش سخت ( 15 ) - معنى جمله : هركس سر خود گرفت و در انديشه نجات خويش بود ( 16 ) - عدت : بضم اول سازوبرگ ( 17 ) - ان اللّه . . . : جزئى است از آيهء 13 سورهء رعد ( 13 ) در صفحهء 471 ج 6 تفسير ابو الفتوح رازى تصحيح شعرانى چاپ تهران سال 1384 در ترجمهء اين آيه آمده است : آنگه حقتعالى بازنمود كه خداى حال بر هيچ‌كس بنگرداند تا او حال بر خود بنگرداند يعنى تا ايشان بر استقامت باشند خداى تعالى