تئودور نولدكه ( مترجم : عباس زرياب )

439

تاريخ ايرانيان و عربها در زمان ساسانيان ( فارسي )

كه او در سال 8 - 297 مسيحى و پيش از آن سلطنت داشته است . موردتمان كوشيده است كه هفده سال سلطنت بهرام دوم را به نرسى بدهد و من اين مطلب را ( در تعليقات شمارهء 1 صفحهء 80 ) ردّ كرده‌ام . نرسى در سال 298 مسيحى كه سال عقد صلح با روميان بود پادشاه بوده است و اگر با پروبوس كه در اوت يا سپتامبر 282 مسيحى كشته شده است مكاتبه داشته است ، و اين مكاتبه بايستى با توجه به اوضاع و احوال دست‌كم در سال 281 مسيحى صورت گرفته باشد ، باز هفده سال درست درنمىآيد و بايد براى سلطنت هرمزد يك رقم دلبخواهى تعيين كرد . در اينكه گزارش وپيسكوس در اينجا بر روايات درستى مبتنى نيست از نامهء احمقانه‌اى كه در كتاب او از قول پروبوس به نرسى نوشته شده است معلوم مىگردد . « 1 » چنان كه گفتيم سلطنت هرمزد دوم را هفت سال و پنج ماه گفته‌اند . اگر اين پنج ماه اضافى را كه در حقيقت جزو مدت زندگى او بوده است از سال هشتم سلطنت او بدانيم بايد بگوييم كه مرگ او در ژانويه يا فوريه 310 مسيحى بوده است . آذر نرسى و شاپور دوم دوران فترتى كه ميان مرگ هرمزد دوم و تولد پادشاه جديد يعنى شاپور دوم

--> ( 1 ) - پروبوس فصل 17 . اويترپ ( 22 / 9 ) نويسنده‌اى كه از وپيسكوس بهتر است نيز اشتباه كرده است آنجا كه گفته است هركوليوس به خاطر نرسى ، اوگوستوس خوانده شده است . اوگوستوس خوانده شدن هركوليوس در اول آوريل 286 مسيحى اتفاق افتاده است ( پيش از سلطنت نرسى ) . اين فرض كه ايجاد ناراحتى به وسيلهء ايرانيان در آن زمان در عصر پادشاهى صورت گرفته است كه ديوكلثين در نتيجهء آن با او به جنگ بزرگى پرداخته است به نظر مؤلف مذكور در يك كتاب مختصرى درست آمده است ولى در حقيقت اشتباه بوده است .