تئودور نولدكه ( مترجم : عباس زرياب )
393
تاريخ ايرانيان و عربها در زمان ساسانيان ( فارسي )
است كه بر كشتنيان رحم نياورى و بر ايشان نبخشائى و با اين همه ، دشمنان پادشاهان هرگز مملكت را دوست ندارند و آنان كه بر پادشاه عصيان كردهاند طاعت او را گردن ننهند و حكيمان در پندهاى خود چنين گفتهاند : « در كيفر كسانى كه در خور كيفرند درنگ مكن كه درنگ در كيفر ايشان داد را ببرد و تدبير مملكت را زيان دارد . » اكنون اگر در رها ساختن اين دو رويان سركش كشتنى نابكار تو را خوشى دست دهد فرجام بد آن را در تدبير مملكت و آمدن زيانها و آشوبهاى بزرگ به همكيشان خود ، خواهى يافت « 1 » . 5 - اينكه گفتهاى ما خواسته و كالا و غلات و جز آن از بلاد مملكت خود گرد آورديم و آن از مالياتگيرى به ستمگارانهترين راهها و بدترين سختگيريها بر زيردستان و سختترين ستمرانىها بوده است ، نه از جنگ با دشمنان و پيروزى با ايشان ، چنين گوئيم : پاسخ درست به سخنى كه از روى نادانى و بىخردى باشد همانا پاسخ نگفتن است ، زيرا پاسخ نگفتن مانند خستو شدن به گناه است و همانا برهان قوى و عذر آشكار ما در دفاع از خويش در آن است كه هرچه را از ما پرسيدهاى بازنمائيم . بدان اى نادان كه مملكت پادشاهان را پس از خداوند خواسته و سپاهيان بر پاى همىدارد ، به ويژه در مملكت ايران كه دشمنان از هر سوى آن را در ميان گرفتهاند تا آنچه را كه به دست اوست فروببرند . تنها راه بازداشتن آنان و جلوگيرى از آنچه مىخواهند از ايران بربايند ، سپاه بسيار و سلاح و ابزار جنگ فراوان است و تنها راه به دست آوردن سپاه بسيار و ديگر نيازمنديهاى جنگى داشتن زر و سيم فراوان است و راه گرد آوردن زر و سيم براى روز نياز ، كوشش و جدّ بسيار در گرفتن ماليات است ؛ و اين بدعتى نيست كه ما نهاده باشيم بلكه ما در اين كار از پدران و گذشتگان خود پيروى كرديم . زيرا ايشان نيز مانند ما زر و سيم گرد آوردند و در افزودن آن بكوشيدند تا ايشان را در تقويت سپاه و برپا
--> ( 1 ) - آنچه پس از اين خواهد آمد جواب اعتراض پنجم را در بر دارد . در خود روايت فرق ميان اعتراض پنجم و ششم چندان روشن نيست .