خسرو ديوان « 1 » سپاه را به يكى از دبيران خود داده بود كه در خاندان و مردى و توانگرى و كارآمدى سرآمد بود و نام او پابك پسر بيروان ( ؟ ) بود . پابك به خسرو گفت : « كار من تمام نگيرد مگر آنكه هرچه مرا در صلاح كار پادشاه كه مربوط به سپاه باشد ناخوش آيد دور كرده آيد » . خسرو چنان كرد . پابك فرمود تا در جائى كه سپاه را عرض كنند مصطبه‌اى بسازند و بر آن فرشى سوسنگردى بيفگنند و روى آن نمطى پشمين بيندازند و بالش‌ها نهند تا او تكيه دهد . پس بر روى آن فرشها بنشست و منادى او در ميان سپاهيانى كه در لشكرگاه خسرو بودند ندا درداد تا سواران با چارپايان و سلاحهاى خود و پيادگان با سلاحهائى كه بايستى داشته باشند پيش او حاضر آيند . پس سپاهيان با آنچه او فرموده بود پيش او حاضر آمدند ؛ امّا چون او خسرو را ميان ايشان نديد فرمود تا بازگردند . روز دوّم منادى او همچنان ندا كرد و سپاهيان حاضر آمدند و چون باز خسرو را ميان ايشان نديد فرمود تا بازگردند و فرداى آن روز حاضر آيند . روز سوّم منادى او ندا درداد كه بايد همه كسانى كه در لشكرگاه هستند حاضر آيند و كسى سرباز نزد حتّى آنكه به تاج و تخت ارزانى شده است ؛ زيرا كارى است بجدّ و در آن هيچ رخصتى نيست و نبايد آن را خوار داشت . چون خسرو اين بشنيد تاج بر سر نهاد و مانند سپاهيان سلاح پوشيد و پيش پابك رفت تا خود را بر او عرض كند . سلاحى كه سواران را مىبايست چنين بود : برگستوان و زره و سينه‌پوش « 2 » و دو ساق‌پوش آهنى و شمشير و نيزه و سپر و

--> قوانين مالياتى مهم بود دقّت در اجراى منظّم اين قوانين و مجازات سخت هرگونه ظلم و تعدّى در اين باب از آن مهم‌تر بود . در عراق كه نسبت جمعيّت كشاورزان در ده‌ها بيشتر بود و ساكنانش ايرانى نبودند و نيز به جهت نزديكى به شاه از حمايت او برخوردار بودند ، تحصيل ماليات ظاهرا به نسبت اوضاع مشرق زمين خيلى عادلانه صورت مىگرفته است . ( 1 ) - اين فصل مربوط به امور سپاهيگرى متأسّفانه افسانه‌اىتر از آن است كه چيزى به ما ياد دهد . فردوسى نيز آن را بلافاصله پس از نقل اصلاحات مالياتى ذكر كرده است . ( 2 ) - من فرق ميان درع و جوشن را نمىدانم . دينورى خود ( بيضه ؟ ) و زره سرپوش سلسله‌آويز ( مغفر ) و ساعدپوش آهنى را نيز افزوده است . فردوسى كمند را نيز افزوده است . اين كمند در ميان پهلوانان فردوسى اهميّت زيادى دارد و در ميان چوپانان اسب‌سوار بلندىهاى