برتولد اشپولر ( مترجم : جواد فلاطورى )
15
تاريخ ايران در قرون نخستين اسلامى ( فارسي )
ويژه مقبول بود . « 99 » به دستور خلفاء در سال 125 ه / 743 م براى تكميل دستههاى موسيقى ، آلات موسيقى و سنجزنان خراسانى به دمشق آورده شدند . « 100 » در مراسم پذيرايى حكام و سفراى دوست « 101 » ، به دستور غزنويان ، رباب [ ه ] « 102 » و چنگ « 103 » و يا دهل و دبدبه نواخته مىشد . « 104 » پيروزيهاى نظامى نيز با موسيقى جشن گرفته مىشد . « 105 » و از سربازان پاپك رهبر خرمدينان گزارش شده است كه نوعى از ناى ( فلوت ) را بهعنوان علامتى ويژه به كار مىبردند . « 106 » برعكس حسن صباح 518 - 485 ه / 1124 - 1092 م ) رهبر حشاشيّون [ اسماعيليه ] - شايد به دلايل مذهبى - مخالف موسيقى و يا حد اقل استعمال شيپور بود . « 107 » موسيقى داراى ريتم معينى ( ايقاع ) بود و توسط نتهاى موسيقى ( نغمه ) ثبت مىشد . « 108 » براى برگزارى كنسرت - كه در ميهمانيها نيز توصيه مىشد - « 109 » روش معينى براى انتخاب سرودها جهت اجراء ( « گاه وصل ، گاه جدايى - گاه وفادارى .
--> - براى عصر ساسانيان رجوع كنيد به : Christensen 476 f . . ( 99 ) . طبرى : تاريخ الرسل و الملوك ، 3 ، ص 6 ( 31 - 130 ه / 49 - 748 م ) . - و نيز Hichmann 6 ; Farmer 16 . ( 100 ) . طبرى : تاريخ الرسل و الملوك ، 2 ، ص 1766 . - و نيز رجوع كنيد به : Farmer 76 f . . ( در پذيرايى اسرائيل سلجوقى توسط محمود غزنوى ) ، ( 101 ) . Urada / Turk I 283 ( 102 ) . Hickmann 25 . ( 103 ) . همانجا ، ص 26 . ( 104 ) . بيهقى : تاريخ ، ص 291 ( 525 ه / 1031 م ) . ( 105 ) . طبرى : تاريخ الرسل و الملوك ، 3 ، ص 1700 ( 255 ه / 869 م ) . ( 106 ) . سورناى ، همچنين شورناى نوشته مىشود . از سور فارسى بمعنى « جشن » و ناى است . رجوع كنيد به : Dozy , Suppl . I 831 ; Karl Vullers , wb . S . V . und Sahnaj ; Hickmann 8 : Surna . ( 107 ) . او يكبار يكى از پيروانش را به علت استعمال شيپور براى هميشه از الموت اخراج كرد ، و از آن پس به علت ترس ، اين آلت موسيقى در الموت نواخته نشد : جوينى ، تاريخ جهانگشا ، ج 3 ، ص 210 . ( 108 ) . رجوع كنيد به : Farmer ، ابن خرداذ به : كتاب المسالك و الممالك ، ( مانند ص 269 ، . ( A . 2 نغمه « آوا ، آهنگ ، نت » . سيستم الفبايى نت كندى با « ابجد » مشخص شده است . ( 109 ) . قابوسنامه / چاپ ديتز ، ص 733 - 726 ( 473 ه / 1080 ه ) ؛ عوفى : جوامع الحكايات ، ص 188 و بعد ، شمارهء 1140 - 1126 .