برتولد اشپولر ( مترجم : جواد فلاطورى )
336
تاريخ ايران در قرون نخستين اسلامى ( فارسي )
خراسان « 173 » سال 123 ه / 741 م : براى پارياب 000 ، 70 درهم : ( ابن اثير : الكامل ، ج 5 ص 93 در حدود سال 170 ه / 786 م : 000 ، 000 ، 28 درهم - ( به انضمام ماوراءالنهر : ) 2000 شمش نقره ؛ 4000 حيوان باركش ؛ 1000 برده ؛ 27000 طاقه ( يا متاع پارچهاى ) ، 3000 رطل اهليلج ( يهليلج ) « 174 » ( هليله Myrobalan ، گياهى طبّى ) ( جهشيارى : كتاب الوزراء ، ص 359 و بعد ، ابن خلدون : العبر ، م 1 ، ص 322 ) . سال 211 ه / 28 - 826 م : 000 ، 000 ، 38 درهم ( قدامه : كتاب الخراج ، 243 : تاريخ سيستان ، ص 26 ؛ ابن خرداذبه : المسالك و الممالك ، ص 39 - 34 ) با توضيحات دقيق درباره هر ناحيه . سال 229 ه / 844 م : ( خراسان با رى ، طبرستان و كرمان ) : 000 ، 000 ، 48 درهم . ( طبرى : تاريخ 3 ، ص 1338 و بعد ؛ ابن اثير : الكامل ، ج 7 ، ص 5 ) . سال 232 ه / 846 م : 200 ، 729 ، 10 درهم ( پس از كسر رى ، گرگان ، قومس ، كرمان و سيستان ) ( ابن خرداذبه : المسالك و الممالك ، ص 43 - 41 . - . ( Kremer , C . G . I 331 سال 278 ه / 891 م : شهر سرخس 000 ، 000 ، 1 درهم خراج آن جزو خراج خراسان است ؛ مانند طوس / نيشاپور ، مرو و هرات ) ( يعقوبى : كتاب البلدان ، ص 279 ) . در حدود سال 303 ه / 915 م : 000 ، 000 ، 38 - 000 ، 000 ، 37 درهم ( قدامه : كتاب الخراج ، ص 250 ) . « در برخى كتب » بهعنوان مبلغ خراج از خراسان
--> ( 173 ) . اگر حاكم اموى اين ايالت ( در آغاز قرن 2 ه / 8 م ) اعلام مىكند كه درآمد مالياتى اين ايالت كفاف مخارج آشپزخانه او را هم نمىكند ( كتاب الاغانى / چاپ بولاق ، ج 13 ، ص 56 ) ، طبيعتا اين امر را بايد بهعنوان اغراقى تلقى كرد . - در مورد جزئيات عايدى شهرها رجوع كنيد به : . Kremer , C . G . I 320 - 325 ( 174 ) . فرهنگ لغت Siggel ، ص 17 سمت راست .