برتولد اشپولر ( مترجم : جواد فلاطورى )

162

تاريخ ايران در قرون نخستين اسلامى ( فارسي )

و به شيوه قديم مشرق‌زمين ، فرشهايى از پنجره و بالكن آويزان مىكردند . « 742 » پارچه‌هاى گران‌قيمت ( مانند اطلس ) زير سمّ اسبان مىگستردند و پول بين مردم پخش مىكردند . چنين فرستادهء محترمى در جلو دروازه‌هاى شهر توسط بزرگان ( مرتبه‌داران ) و نيز فرماندهان ، قضات ، سادات ، علماء ، فقهاء و ديگر درباريان ، در حالى كه اسبى نيز براى سوارى در اختيارش گذاشته بودند ، استقبال مىشد . « 743 » محل اقامت وى در شهر ( مثلا در سال 421 ه / 1030 م در مورد فرستاده‌اى از جانب خليفه براى مسعود غزنوى ) در يكى از قصرهاى اختصاصى ، جايى كه غذاى او تهيه مىگرديد ، تعيين مىشد براى پذيرايى صرفا برنامه ويژه‌اى تدارك مىديدند و ( از نظر اخترشناسى ) روز مناسب براى آن پيش‌بينى مىگرديد . « 744 » به طور مثال مسعود غزنوى در چنين موقعيتى هزاران نفر دربارى ، سرباز و غلام در لباسهاى گران‌قيمت و تا حدى با سلاح‌هاى ارزشمند را تدارك مىديد . اغلب حضار كلاه ( دوشاخ ) بر سر مىنهادند . پس از تشريفات غذا ، كه با گفتگوهاى دونفره رسمى همراه بود و نيز ارسال اسب سفيد اصيلى با پوشش سياه ( رنگ عباسيان ) ، فرستاده در بارگاه حاكم ظاهر مىشد . رئيس مستقبلين ( رسول‌دار ، به عربى

--> ( 742 ) . به همين شكل نيز در سال 421 ه / 1030 م در شهر شاذياخ در هنگام ورود مسعود ( بيهقى : تاريخ ص 35 ) و سال 564 ه / 1169 م در هنگام ورود فرمانده فاتحى در همدان ( حسينى : اخبار دولة السلجوقية ، ص 116 ) . - همان گونه نيز در هنگام ورود يك امير ( به‌ويژه اگر مىتوانست خطرناك باشد كه در اين صورت مىبايستى كاملا مورد مراعات قرار گيرد ) خانه‌ها ، قصرها ، بازارها و كشتىها در بغداد با فرشهايى كه اسم او را داشتند ، آذين شده بود : تاريخ سيستان ، ص 246 ( عمرو بن ليث سال 275 ه / 89 - 888 م ) . ( 743 ) . رجوع كنيد به مبحث « تشريفات ، رسوم حكّام و نشانهاى سلاطين ) در كتاب حاضر . ( 744 ) . به طور مثال در اول محرّم 423 ( 19 دسامبر 1031 ) ، كه يكشنبه بود ، امّا در متن « پنج‌شنبه » قيد شده است . اينكه در اينجا اشتباهى رخ داده است . گزارشهاى بعدى روشن مىكند و اينكه پس از سه روز جشن ، اشخاص براى مراسم نماز جمعه آماده شدند ، از نظر بيان واقعيت خوب است . امّا به موضوع متن ارتباطى ندارد . همچنين در متن روزهاى هفته به ترتيب ذكر نشده و درهم آورده شده است .