خزر نيز بعدها از اين نوع سنتهاى اصيل متأثر شد ؛ در اينجا نيز ادعاى نسب داشتن از ساسانيان ( تقريبا در مورد حكام طبرستان ) « 631 » ظاهر شد و اتفاقا در اينجا زودتر از همه جا در توجيه آن كوشش به عمل آمد . « 632 » ازدواجهاى سياسى ، آن‌چنان‌كه ما در صفحات قبل براساس مشروعيت شناختيم ، معمولا پيش مىآمد ؛ اين امر بازهم مورد « 633 » بررسى قرار خواهد گرفت . در اين زمينه خلفاء مشكلاتى ايجاد مىكردند . وصلت يك شاهزاده خانم عباسى با طغرل بيك سلجوقى در سال 453 ه / 1061 م فقط با اجبار صورت گرفت . « 634 » چنين ازدواجهاى سياسى را چندهمسرى مسلمانان و امكانات ساده طلاق ، آسان مىكرد . براى اينكه موقعيت جانشينى فرزندان اين‌گونه ازدواجها ( و يا ديگر انواع آن ) تضمين گردد ، « 635 » اغلب خشن‌ترين وسائل به كار برده مىشد . از آنجايى كه به زودى مشخص شد كه وصيت‌نامه‌هاى موجود درباره تعيين جانشين « 636 » رعايت نمىشود ، و براى پسران خردسال خلفاء گهگاه مشكلاتى ايجاد مىگردد ، « 637 » برخى از سلاطين اجازه مىدادند كه نام پسرانشان ( و يا حد اقل آن پسرى كه به‌عنوان وارث در نظر گرفته شده بود ) « 638 » در زمان حيات ايشان به‌عنوان نايب الحكومة در

--> ( 631 ) . رجوع كنيد به مطلب « طبرستان » در مبحث « قلمرو ايران » و « حدود » در كتاب حاضر . ( 632 ) . مانند : Karl Mlaker in der Oriental . Lit . ztg . 1930 , sp . 538 , Anm . 4 . و نيز مقايسه كنيد . Krymskyj I 103 ( 633 ) . در حدود سال 535 ه / 1141 م سلاطين سلجوقى سنجر و محمود : بندارى ، ص 244 ، 287 ؛ مقاله 297 ( يك سلطان ديگر سلجوقى ) . ( 634 ) . راوندى : راحة الصدور ، ص 111 . - براى جزئيات رجوع كنيد به : S . 264 - 267 . ( مانند كتابشناسى شماره 282 ) Schowingen ( 635 ) . ابن اثير : الكامل ، ج 8 ، ص 172 ( سال 346 ه / 58 - 957 م در آذربايجان ) ؛ راوندى : راحة الصدور ، ص 139 و ابن اثير : الكامل ، ج 10 ، ص 112 ( سال 1093 م ملكشاه ) ؛ راوندى : راحة الصدور ، ص 227 ( مسعود سلجوقى ) ؛ راوندى : راحة الصدور ، ص 227 ( سليمان سلجوقى ، سال 554 ه / 1159 م ) . ( 636 ) . چنين وصيت‌نامه‌اى مثلا از محمد طاهرى سال 253 ه / 867 م ( طبرى ، تاريخ 3 ، ص 1692 ) و يكى از بزرگان طبرستان در حدود سال 524 ه / 1130 م باقى مانده است : ابن اسفنديار : تاريخ طبرستان ، ص 248 . ( 637 ) . سال 485 ه / 1092 م نزد پسر ملكشاه : راوندى : راحة الصدور ، ص 139 . ( 638 ) . مثلا محمود غزنوى در سال 405 ه / 15 - 1014 م به پسرش مسعود ( اگرچه او شخصا بعدها آن را تغيير داد ) . بيهقى : تاريخ ، ص 109 .