به‌عنوان فرمانده گارد محافظ ، « 296 » قدرت واقعى را به دست گرفته و آن را اعمال مىكرد . عبد الله علاوه بر خراسان كه آن را براى حكمرانى بر ارمنستان و آذربايجان به سبب نزديكى زياد اين دو منطقه به سامره ) - هرچند جنگ عليه بابك « 297 » را از همين دو منطقه فرماندهى كرده بود - ترجيح مىداد ، او در پايتخت نيز همچنان داراى تكيه‌گاه مطمئنى بود . « 298 » به تدريج آن‌چنان وضعى پيشامد كه خليفه ناچار شد كارهاى دنيوى را به طور عمده به ديگران واگذار كند . اگر او ( در سال 253 ه / 867 م ) يكى از طاهريان را بر كنار كرد اين كار در عمل اهميت چندانى نداشت . « 299 » كوششهاى گاه‌به‌گاه در ادوار بعدى ، مثلا تصميم خليفه داير بر اينكه به ابتكار خود ، كسى را به حكمرانى منصوب كند و يا به حكمرانى خود مختارى دهد ، اغلب در اثر امتناع مردم صورت عمل به خود نمىگرفت . « 300 » نتيجه گسترش اين وضع اين بود كه صفّاريان نيز در سال 253 ه / 867 م تنها به طور صورى خود را تابع قدرت عاليه خليفه دانستند . « 301 » آنها نام خليفه را روى سكّه‌ها « 302 » و نيز در خطبه ذكر مىكردند اما نه فقط ايالتهاى بلخ ، طخارستان ، فارس ، كرمان ، سيستان و سند ( سال 25 ه / 869 م ) ، « 303 » به‌علاوه خراسان ، طبرستان ، گرگان و هند « 304 » را از خليفه ( با وجود عدم تمايلش در اين

--> ( 296 ) . در آنجا وى قصرى نيز داشت : Guy Le Strange : Baghdad during the Abbasid Califate , ( Oxford 1900 ) , S . 118 ; Kremer C G 54 f . ( 297 ) . طبرى ، تاريخ 3 ، ص 1102 ( سال 214 ه / 829 م ) . ( 298 ) . ابن اثير : الكامل ، ج 7 ، ص 37 ( سال 248 ه / 862 ) ؛ رجوع كنيد همچنين به . Krymskyj I 30 - آنها نام خليفه را بر روى سكه‌هاى خود ذكر مىكنند ، امّا در خطبه نمىآورند . و نيز حاكمان طبرستان تابع آنان بودند . ابن اثير : الكامل ، ج 6 ، ص 168 و بعد ( سال 224 ه / 839 م ) . ( 299 ) . ابن اثير : الكامل ، ج 7 ، ص 59 ، مسعودى : مروج الذهب ، IX ، 1 و بعد . ( 300 ) . مثلا سال 304 ه / 916 م در فارس : تاريخ سيستان ، ص 307 - تقريبا به همين شكل گاه در دوره سلجوقيان نيز پيش مىآمد : تاريخ سيستان ، ص 376 ( سال 447 ه / 56 - 1055 ) . ( 301 ) . ابن اثير : الكامل ، ج 7 ، ص 60 ( 302 ) . رجوع كنيد به مبحث « ضرب سكه » در همين كتاب حاضر . ( 303 ) . ابن اثير : الكامل ، ج 7 ، ص 82 ؛ تاريخ سيستان ، ص 216 . ( 304 ) . ابن اثير : الكامل ، ج 7 ، ص 86 ، 90 ؛ تاريخ سيستان ، ص 228 . - عمرو در سال 879 در اسپهان ، جبال و -