پژوهشكده تحقيقات اسلامى
36
تاريخ انبياء ( فارسي )
ايمان بياوريم و در كنار تو باشيم ، بايد اين مردم فقير و بيچاره را كه گرد تو جمع شدهاند ، پراكنده سازى . « 1 » امّا خداوند متعال ارزش اين گروه از مردم را چنين گوشزد مىكند : وَلَا تَطْرُدِ الَّذِينَ يَدْعُونَ رَبَّهُم بِالْغَدَاةِ وَالْعَشِيِّ يُرِيدُونَ وَجْهَهُ مَا عَلَيْكَ مِنْ حِسَابِهِم مِن شَيْءٍ وَمَا مِن حِسَابِكَ عَلَيْهِمْ مِن شَيْءٍ فَتَطْرُدَهُمْ فَتَكُونَ مِنَ الظَّالِمِينَ . ( انعام : 52 ) و كسانى را كه هر صبح و شام پروردگارشان را مىخوانند و جز جلب رضايت او را نمىخواهند ، طرد نكن ( و بدان ) كه چيزى از حساب آنان بر تو و چيزى از حساب تو بر آنان نيست كه آنان را از خود طرد كنى و در نتيجه از ستمكاران شوى . « 2 » خواستهء مشركان با روح تعاليم پيامبران ، كه همانا برچيدن ظلم و بىعدالتى و تبعيض است ، مغايرت داشت . از اين رو ، پيامبر ( ص ) هيچگاه به خوشايند آنان ، مردم محروم و مستضعف را از خود دور نساخت و براى احقاق حقوق آنان از خودگذشتگيها نشان داد و حمايت از تودهء مردم را به عنوان يك ارزش در جامعه معرفى فرمود . آن حضرت همواره با محرومان و مستضعفان و فقرا نشست و برخاست داشت . ابوذر مىگويد « پيامبر ( ص ) مرا به هفت چيز سفارش كرد و يكى از آنها دوست داشتن فقرا و مساكين و نزديك شدن به آنها بود . » « 3 » و نيز در حديث معراج آمده است كه پيامبر مىفرمايد : « خداوند در شب معراج به من فرمود كه اى احمد ! محبت من ، دوست داشتن فقرا است . پس به ايشان نزديك شو و آنان را به خود نزديك گردان تا من تو را به خود نزديك كنم . . . « 4 » . » پرسش 1 . دو جنبهء كرامت انسان را شرح دهيد . 2 . منظور از اصل آزادى و اختيار انسان در دعوت انبياء چيست ؟ 3 . نمونههايى از اصل تعقل و خردگرايى در دعوت انبياء را برشماريد . 4 . اصل مساوات و برابرى در منطق پيامبران را توضيح دهيد . 5 . قرآن كريم دربارهء حمايت از محرومان و مردم فقير اطراف پيامبر ، چه توصيهاى به پيامبر ( ص ) فرموده است ؟
--> ( 1 ) . مجمع البيان ، ج 3 ، ص 465 ، چاپ صيدا ؛ تفسير قمى ، ج 2 ، ص 35 ؛ ترجمهء تفسير الميزان ، ج 13 ، ص 516 . ( 2 ) . و نيز ر . ك : كهف ( 18 ) ، آيه 28 . ( 3 ) . ر . ك . بحارالانوار ، ج 69 ، ص 388 . ( 4 ) . ارشاد القلوب ، ص 279 - 280 ، به نقل از الحياة ، ج 2 ، ص 28 .