ابن خلدون ( مترجم : آيتى )

568

تاريخ ابن خلدون ( فارسي )

در غور و عين الجالوت مصاف دادند . چون نبرد آغاز شد الملك الاشرف كنارى گرفت و مغولان منهزم شدند و اميرشان كتبوقا در جنگ كشته شد . الملك السعيد حسن بن الملك العزيز اسير شد . او را نزد قطز آوردند نخست ملامتش كرد سپس او را بكشت . بيبرس از پى فراريان تاخت و جمعى از ايشان را بكشت . در حمص به گروه بزرگى از مغولان رسيد كه به يارى كتبوقا مىآمدند . بيبرس با لشكر ترك آنان را پراكنده ساخت و خلق بسيارى را بكشت . الملك الاشرف صاحب حمص كه از لشكر مغول جدا شده بود به قطز پيوست . قطز او را به امارت حمص ابقا كرد . همچنين الملك المنصور را در مقامى كه داشت در حماة مقرر فرمود و معره را به او داد و سلميه را از او بستد و آن را به امير عرب مهنا بن مانع بن جديله اقطاع داد . آنگاه به دمشق رفت در آنجا هر كه از مغولان يافت بكشت و برخى نيز پيش از آنكه عرضهء تيغ هلاك شوند بگريختند . قطز در هر شهر گروهى از سپاهيان را بگماشت و علم الدين سنجر الصالحى را به نيابت خويش در دمشق نهاد . علم الدين پيش از اين اتابك على بن آيبك و نجم الدين ابو الهيجاء بن خشترين كردى بود . قطز حلب را به علاء الدين على بن بدر الدين لؤلؤ صاحب موصل سپرد چون خبر شكست قوم مغول در شام و استيلاى ترك ، به هلاكو رسيد ، صاحب دمشق الملك الناصر يوسف را متهم ساخت كه او را به هنگام مشورت فريب داده است . پس فرمان داد او را كشتند و دولت بنى ايوب از سراسر شام منقرض شد و به ملوك ترك مصر رسيد . و اللّه يرث الارض من عليها و هو خير الوارثين . كشته شدن المظفر قطز و حكومت الظاهر بيبرس مماليك بحرى از هنگام كشته شدن اميرشان اقطاى جامه‌دار مترصد گرفتن انتقام خون او بودند و قطز كه عهده‌دار قتل او بود همواره از ايشان بيمناك بود . چون به جنگ مغولان لشكر كشيد هر يك از ايشان راه ديگرى پيش گرفت . مماليك بحرى كه از الملك المغيث صاحب كرك گريخته بودند خود را قانع كردند كه سلطان قطز براى دفاع از اسلام و مسلمين از هر كس ديگر به آنان محتاجتر است . پس ، از او امان خواستند ، او نيز امانشان داد و چون امان يافتند با او در جنگ عين جالوت ، جنگى كه ميان قطز و مغولان درگرفت ، شركت جستند . سرانشان در اين روزها عبارت بودند از : بيبرس بند قدارى و انص [ ( 1 ) ] مملوك نجم الدين الرومى و بلبان الرشيدى و بكتوت الجوكندارى و بيدغان الركنى [ ( 2 ) ] . چون مغولان از شام منهزم شدند

--> [ ( 1 ) ] متن : انز . [ ( 2 ) ] بندر غاز التركى