رسيد جنگ را آغاز كرد و سپاهيان از كوه فرا رفتند و قلعه را به قهر گرفتند . الب ارسلان فرمان قتل موسى داد . او براى رهايى خويش اموالى بسيار تقديم نمود . الب ارسلان گفت : اكنون وقت تجارت نيست . چون قلعهء چغانيان را تصرف كرد به مرو بازگشت و از آنجا راهى نيشابور گرديد . در همين سال الب ارسلان ، سيده دختر خليفه را فرمود كه به بغداد باز گردد . و او را گفت كه عميد الملك را از آن روبند نهاد و بكشت ، كه او را بر خلاف رضاى خليفه از بغداد به رى آورده بود ، در ماه جمادى الاولاى اين سال خليفه بار داد و بر سر جمع ، فرمان سلطنت الب ارسلان اعلام داشت و براى او خلعت فرستاد و نقيب طراد الزينبى را فرستاد تا از او بيعت گيرد . رسولان خليفه در نخجوان آذربايجان نزد الب ارسلان آمدند . الب ارسلان خلعت بپوشيد و با خليفه بيعت كرد . استيلاى آلب ارسلان برآنى و ديگر بلاد نصرانيان سلطان الب ارسلان در اول ماه ربيع الاول سال 456 به آذربايجان حركت كرد و به مرند رسيد . او را آهنگ قتال روم بود . در مرند امير طغتكين با عشيرهء خود كه بارها به غز و روم رفته بود به خدمت آمد . او راهها را نيك مىشناخت . لشكر را تا نخجوان ببرد . در آنجا الب ارسلان فرمان داد براى گذشتن از ارس كشتى بسازند . چون از كار بسيج سپاه و ساختن كشتى بپرداخت به بلاد گرج رفت و پسر خود ملكشاه را به جاى خود بر سر لشكر نهاد . نظام الملك وزير او نيز با ملكشاه بماند ، ملكشاه و نظام الملك لشكر به قلعه‌هاى اطراف بردند . از جمله قلعهء سرمارى و مريم‌نشين را فتح كردند و به كفار آسيب فراوان رسانيدند . الب ارسلان پسر خود ملكشاه و وزير خود نظام الملك را فرا خواند . از فتوحات پسر سخت خوشدل شده بود . آنگاه با پسر و نظام الملك به سوى سپيد شهر راند و پس از تسخير آن به شهر اعال‌لال ( ؟ ) لشكر برد و آن شهرى استوار بود يك سو كوهى بلند و يك سو رودى غران . سلطان بر آن رود پل بست و از آن بگذشت . لشكر الب ارسلان در تنگنايى گرفتار آمد و جماعت بسيارى به قتل رسيدند . اين بار سلطان چون از نماز فارغ شد خود پيشاپيش سپاه بر كفار حمله برد . سلطان شهر را در محاصره گرفت و در برجها آتش زد و مدافعان را در آتش بسوخت . شب هنگام در اثر طوفان اين آتش در شهر گرفت و شهر سراسر به كام آتش رفت . اين واقعه در ماه رجب سال 456 اتفاق افتاد . آنگاه همهء بلاد اطراف را چون قرس و آنى و سيل و رده و نوره را تصرف كرد و كليساها را ويران نمود و مسجدها بنا نهاد . خبر اين فتوحات به بلاد مسلمانان رسيد مسلمانان شادمان شدند ، خليفه نيز او را ثنا گفت و در حق او دعا كرد . در سال 458 الب ارسلان از مرو به رايكان رفت و در خارج شهر فرود آمد . جماعتى