ابن خلدون ( مترجم : آيتى )
310
تاريخ ابن خلدون ( فارسي )
و رعبان بمرد و زنش بعد از او به پادشاهى نشست . او از فرنگان تحصن گزيد و به برسقى پيام آشتى داد و رها را به او واگذاشت . برسقى امير سنقر دزدار فرمانرواى خابور را نزد او فرستاد . او نيز با اموال و هداياى بسيار بازش گردانيد و اظهار اطاعت كرد . فرنگانى كه با او بودند به انطاكيه باز گرديدند . و اللّه اعلم . جنگ ميان سپاهيان سلطان محمد بن ملكشاه و فرنگان سلطان محمد بر طغتكين صاحب دمشق خشم گرفت ، زيرا طغتكين به قتل امير مودود متهم شده بود . طغتكين نيز خلاف آشكار كرد . ايلغازى صاحب ماردين نيز به سبب اختلافى كه با برسقى پيدا كرده بود ، از طغتكين پيروى نمود . كار آن دو و استيلاء قوت فرنگان سخت مورد توجه سلطان قرار گرفت ، پس به سردارى امير برسق فرمانرواى همدان لشكرى بسيج نمود و امير جيوش بك [ 1 ] و امير كنتغدى [ 2 ] سپاهيان موصل و جزيره را نيز با آنان همراه نمود و ايشان را پس از فراغت از كار ايلغازى و طغتكين به غز و فرنگان فرمان داد . اينان در ماه رمضان سال 508 در حركت آمدند و در نزديكى رقه [ 3 ] از فرات گذشتند و به حلب آمدند . لؤلؤ خادم پس از رضوان فرمانروايى حلب يافته بود و سپهسالارش مردى بود به نام شمس الخواص . آنان فرمان سلطان به آن دو عرضه كردند . سلطان نوشته بود كه شهر را تسليم كنند . آن دو مماطله كردند و از ايلغازى و طغتكين يارى خواستند . آن دو با دو هزار سپاهى بيامدند و از اين پس حلب در برابر لشكر سلطان به مقاومت پرداخت . امير برسق به حماة رفت . حماة از متصرفات طغتكين بود . حماة را به جنگ گرفت و سه روز آنجا را تاراج نمود . سپس آن را به امير قراجا صاحب حمص تسليم كرد . سلطان فرمان داده بود كه هر شهرى را كه فتح كرد به امير قراجا واگذارد . اين امر سبب ناخشنودى ديگر اميران شد . ايلغازى و طغتكين و شمس الخواص به انطاكيه رفتند تا از فرمانرواى انطاكيه راجر [ 4 ] يارى خواهند كه آنان را در دفاع از حماة مدد رساند ولى پيش از آنكه كارى صورت دهند خبر تسليم حماة را شنيدند . در اين احوال بالدوين پادشاه قدس و طرابلس كه از شياطين فرنگان بود به ايشان رسيد و همه در افاميه اجتماع كردند و چنان نهادند كه نبرد با مسلمانان را به فصل زمستان بكشانند تا پراكنده شوند . چون زمستان فرا رسيد ، مسلمانان همچنان بر جاى خود بودند ، بنابر اين ايلغازى به ماردين بازگشت و طغتكين به دمشق و فرنگان به بلاد خود . مسلمانان آهنگ كفر طاب كردند . اين شهر و افاميه از آن فرنگان بود . مسلمانان كفر
--> [ ( 1 ) ] متن : حيوس بك . [ ( 2 ) ] متن : كسكرى . [ ( 3 ) ] متن : رمله . [ ( 4 ) ] متن : روميل .