پژوهشكده تحقيقات اسلامى سپاه
174
پژوهشى در مقتلهاى فارسى ( فارسي )
ديدند شام با فرستادن پسر زياد ، مراقب اوضاع عراق است جهت خود را تغيير دادند و اطاعت يزيد را بر اطاعت پسر پيغمبر مقدّم شمردند . « 1 » 18 . كلّياتى دربارهء ترجمهء فارسى لهوف اهل تحقيق در انتساب مقتل لهوف به سيّد بن طاووس ترديد نكردهاند و برآنند كه مقتل عربى « المصرع الشّين فى قتل الحسين » سيّد با آن كه موضوعاً مشابهتهايى با لهوف او دارد ، ولى در اصل برگرفته از مقتل خطّى ابى مخنف است كه با اضافاتى آن را به اين نام موسوم داشته است و ظاهراً مقتل چاپى منسوب به ابى مخنف همان « المصرع الشين فى قتل الحسين » باشد . مؤلّف جليل القدر مقتل عربى لهوف ، معروف به ابن طاووس ( 589 - 664 ) از اعاظم علماى اماميّه در سدهء هفتم هجرى است و از تأليفات بىشمار و گرانسنگ او پيدا است كه در علوم مختلف اسلامى تبحّر كافى داشته است . در مورد عنوان اين مقتل ، اختلاف كردهاند از قبيل : اللّهوف على قتلى الطفوف ، الملهوف على قتلى الطّفوف ، الملهوف على قتل الطّفوف ، اللّهوف فى قتلى الطّفوف ، الملهوف على اهل الطّفوف و سرانجام المسالك فى مقتل الحسين ، كه علّامه بزرگوار مرحوم شيخ آقا بزرگ تهرانى در الذريعه 22 / 223 عنوان : اللّهوف على قتل الطّفوف را اشهر دانستهاند . تا كنون ترجمههاى متعددى از اين مقتل به زبان فارسى صورت گرفته است ولى ترجمهء آقاى سيّد ابوالحسن ميرابوطالبى ( حسينى ) از كتاب لهوف با تحقيق شيخ فارس تبريزيان ( حسون ) از مزاياى عمدهاى برخوردار است و مطالبى كه پيرامون « نشانهها و حوادثى كه پس از شهادت امام حسين ( ع ) آشكار گرديد » و « نويسندگان مقتل تا زمان سيّد بن طاووس » و « شرح حال سيّد بن طاووس » و نيز « سيّد بن طاووس در آثار دانشمندان » و « دانشمندانى كه در كتب خود از سيّد بن طاووس سخن به ميان آوردهاند » برنگاشتهاند بر اهميّت و جامعيّت اين مقتل افزوده است . ترجمهء اين اثر ، به زبانى ساده و رسا صورت گرفته و دشوارى در آن ديده نمىشود .
--> ( 1 ) . همان ، ص 107 - 111 .