مقدمه لَقَدْ كانَ فِى قَصَصِهِمْ عِبْرَةٌ لِأُوْلِى الْأَلْبابِ . . . ( يوسف / 111 ) به راستى در سرگذشت آنان ، براى خردمندان عبرتى است . نهضت مقدّس سيّدالشهداء عليه السلام آميزه‌اى از عشق ، عرفان ، حماسه و ايثار است . اين نهضت پرشكوه تجلّى فرهنگِ ناب اسلامى است ؛ و براى همه و هميشه عبرت و اسوه است . عاشورا در پهنهء تاريخ بشر ، گسترده است . از آدم عليه السلام تا خاتم صلى الله عليه و آله و سلم و تا مهدى عليه السلام ، بر حسين عليه السلام و خاندان و يارانش گريسته‌اند ، و بر حماسه و ايثار و اخلاصشان درود گفته‌اند . سال شصت هجرى بود . شش دهه از هجرت آخرين پيغامبر الهى ، كه حسين عليه السلام درس‌آموز مكتب او بود ، مىگذشت . او مىديد جامعه و ارزش‌هايى را كه جَدّ بزرگوارش بنيان نهاده بود ، چگونه رفته رفته رو به تباهى و ويرانى مىرود ، و آداب و سنن جاهلى دوباره جان مىگيرد . در اين هنگام بود كه طاغوت بنىاميه ، معاويه فرزند بوسفيان ، به هلاكت رسيد ، و عالَمى از شرّ او آسود . اما فرزند پليدش به جاى او نشست و گستاخانه جاهلان و جلّادان بنىاميّه را به تعقيب حسين عليه السلام روانه كرد ، تا اين آخرين سنگر مقاومت را درهم بشكند . امام چاره‌اى جز هجرت از مدينهء جدّش نديد . راهى مكّه شد ، سرزمين وحى . اما در آنجا نيز وى را آرام نگذاشتند . سرانجام با دعوت‌هاى مكرّر مردم كوفه ، و براى پاسداشت حرمت كعبه ، از آن سرزمين گام بيرون نهاد . آنان كه پيام حسين عليه السلام را شنيده و هدف عالى او را دريافته بودند ، همراه او شدند و در ركابش رفتند و رفتند تا به سرزمين موعود رسيدند : كربلا . اينجا بود كه حراميان راه بر او بستند و در محاصره‌اش