پژوهشكده تحقيقات اسلامى سپاه
277
پژوهشى پيرامون شهداى كربلا ( فارسي )
سرانجام در سنّ 75 يا 77 سالگى در « يَنْبُع » درگذشت . « 1 » صاحب نفس المهموم اين قول را به مشهورِ اهل تاريخ نسبت داده است . « 2 » صاحب ذخيرة الدارين گويد : مقتلنگاران شيعه و سنى گفتهاند كه عمر بن على ، همراه مادر و خواهرش رقيه و خواهرزادگانش عبداللَّه ، محمّد و عاتكه ، فرزندان مسلم بن عقيل عليه السلام ، از مدينه با امام حسين عليه السلام حركت كرد و به كربلا رفت . « 3 » خوارزمى مىنويسد كه او [ در روز عاشورا ] پس از شهادت برادرش ابوبكر بن على به ميدان شتافت و اين رجز را خواند : اضْرِبُكُمْ وَلا ارى فيكُمْ زَحَرَ * ذاكَ الشَّقىُّ بِالنَّبِىِّ قَدْ كَفَرَ يا زَحْرُ يا زَحْرُ تَدانِ مِنْ عُمَرَ * لَعَلَّكَ الْيَوْمَ تَبُوءُ بِسَقَرَ شرَّ مَكانٍ فى حَريقٍ وسَعَر * فَانَّكَ الْجاهِدُ يا شَرَّ بَشَر « 4 » شمشير مىزنم و زحر [ قاتل ابوبكر بن على ] را در ميان شما نمىبينم ، همان بدبختى كه به پيامبر خدا صلى الله عليه و آله و سلم كافر شد ؛ اى زحر ، اى زحر ، به عمر نزديك شو ، باشد كه امروز در دوزخ جاىگيرى ؛ همان جايى كه در سوزش و افروختگى بدترين مكان است و تو اى بدترين انسان ، از انكار كنندگان هستى . عمر بعد از كشتن قاتل برادرش دوباره حمله كرد و اين رجز را خواند : خَلُّوا عُداةَ اللَّهِ خَلُّوا عَنْ عُمَرَ * خَلُّوا عَنِ اللَّيْثِ العَبُوسِ الْمُكْفَهِر يَضْرِبُكُمْ بِسَيْفِهِ وَلا يَفِرُّ * وَلَيْسَ يَغْدُوا كَالْجَبانِ الْمُنْجَحِرِ « 5 » اى دشمنان خدا ، واگذاريد و سر راه بر عمر نگيريد ؛ از شير خشمگين ترشروى بگريزيد او با شمشيرش شما را مىزند و فرار نمىكند و همچون مردم ترسو ، به سوراخ نمىخزد . او همچنان به نبرد ادامه داد تا به شهادت رسيد . « 6 » برخى نوشتهاند : نخست اسب وى
--> ( 1 ) . همان ، ص 362 . ( 2 ) . نفس المهموم ، ص 298 . ( 3 ) . ذخيرة الدارين ، 164 . ( 4 ) . مقتل الحسين عليه السلام خوارزمى ، ج 2 ، ص 28 ، 29 ، مكتبة المفيد . ( 5 ) . همان . ( 6 ) . همان .