پژوهشكده تحقيقات اسلامى سپاه
196
پژوهشى پيرامون شهداى كربلا ( فارسي )
شَبيب بن جَراد او شاعر بود و در جنگ قادسيه ( سال چهارده هجرى ) حضور داشت . « 1 » به گفتهء برخى از معاصرين در ميدانهاى جنگ به ويژه در جنگ صفين به دليرى نامبردار بود . « 2 » گزارشى كه به صورت تلخيص در ذيل مىآيد با استناد به منابع اخير بود . و مآخذ كهن به جز الاصابة « 3 » از حضور وى در كربلا سخنى نگفتهاند : شبيب ، از كوفيان براى امام حسين عليه السلام بيعت گرفت و خود نيز از حضرت مسلم عليه السلام حمايت كرد . امّا هنگامى كه آن بزرگوار در نهايت غربت به شهادت رسيد ، شبيب به سپاه عمرسعد پيوست و تا شب « 4 » يا عصر تاسوعا « 5 » در آنجا بود . هنگامى كه شمر نامهء عبيداللَّه زياد را به عمرسعد داد و شبيب دانست كه راهى جز جنگ با امام حسين عليه السلام وجود ندارد . دگرگون شد و در تاريكى شب دهم خود را به اردوگاه اباعبداللَّه الحسين عليه السلام رساند ؛ و چون از بنى كلاب بود به حضرت ابوالفضل عليه السلام و برادرانش كه با وى از طرف مادر همقبيله بودند روى آورد . « 6 » او در روز عاشورا در نبردِ نخستين « 7 » و مقابل امام حسين عليه السلام به شرف شهادت نايل گشت . « 8 » شبيب بن حارث « 9 » دربارهء تاريخ تولد و احوال زندگانى او اطلاعى در دست نيست . تنها در زيارت ناحيهء مقدسهء امام عليه السلام از وى چنين ياد شده است :
--> ( 1 ) . الاكمال ، ابن ماكولا ، ج 2 ، ص 174 . ( 2 ) . تنقيح المقال ، ج 2 ، ص 80 ؛ ياران پايدار ، ص 82 . ( 3 ) . الاصابة ، ج 1 ، ص 633 . ( 4 ) . ياران پايدار ، ص 82 ؛ تنقيح المقال ، ج 2 ، ص 80 . ( 5 ) . وسيلة الدارين ، ص 156 . ( 6 ) . وسيلة الدارين ، ص 157 ؛ تنقيح المقال ، ج 2 ، ص 80 . ( 7 ) . فرسان الهيجاء ، ج 1 ، ص 166 . ( 8 ) . تنقيح المقال ، ج 2 ، ص 80 ؛ وسيلة الدارين ، ص 156 ؛ ياران پايدار ، ص 82 . ( 9 ) . ظاهراً وى همان سيف بن حارث است كه بر اثر خطاى ناسخان به شبيب تبديل شده است . ( انصارالحسين ، ص 92 ، الدار الاسلامية . )