پژوهشكده تحقيقات اسلامى سپاه
154
پژوهشى پيرامون شهداى كربلا ( فارسي )
حَمَّادِ بْنِ حَمَّادِ الْمُرادِىِّ « 1 » ، البته در بحار ، هم خزاعى و هم مرادى هر دو آمده است . « 2 » حمّاد ( غلام امام حسين عليه السلام ) ملّا حسين كاشفى مىنويسد كه : حمّاد و پنج تن ديگر در روز عاشورا به كمك محمّد بن مقداد و عبداللَّه بن ابودجانه رفتند ، تا آنها را از دست دشمن نجات بدهند ، اما بر اثر حملات گسترده و ضربات متوالى دشمن هر هشت تن به شهادت نايل گشتند . « 3 » حمزة بن حسين عليه السلام بنا به گفتهء ابن شهرآشوب ، حمزه از فرزندان امام حسين عليه السلام و در شمار شهيدان كربلا قرار دارد . « 4 » حميده بنت مسلم « 5 » حميده دختر مسلم از امكلثوم دختر امام على عليه السلام مىباشد . وى در سفر كربلا در كاروان امام حسين عليه السلام بود و يازده سال داشت . در بين راه آنگاه كه خبر شهادت مسلم به امام عليه السلام رسيد ، آن حضرت او را بر زانوى خود نشاند و دست نوازش بر سر او كشيد . حميده عرض كرد : با من مانند يتيمان رفتار مىكنى ؟ پيش از اين چنين رفتارى با من نداشتى ، گمان مىكنم پدرم شهيد شده است ! امام حسين عليه السلام شروع كرد به گريه كردن و فرمود : من پدرت هستم و دخترانم خواهرت هستند . در اين لحظه صداى گريهء حميده بلند شد ، به طورى كه ديگر فرزندان مسلم متوجّهء شهادت او شدند ؛ همگى گريستند و فرياد وامسلما و واابنعقيلا سردادند . روز عاشورا پس از شهادت امام حسين عليه السلام زمانى كه لشكريان عمر سعد به خيمهها
--> ( 1 ) . اقبال ، ج 3 ، ص 345 . ( 2 ) . بحارالانوار ، ج 101 ، ص 340 ، چاپ ايران . ( 3 ) . روضة الشهداء ، ص 311 ، كتابفروشى اسلامية . ( 4 ) . مناقب ابن شهرآشوب ، ج 4 ، ص 122 ؛ بحارالانوار ، ج 45 ، ص 63 ؛ اسرارالشهادة ، ج 3 ، ص 288 ؛ عوالم العلوم والمعارف ، ج 17 ، ص 343 ، الدمعة الساكبة ، ج 5 ، ص 20 ؛ عشرهء كامله ، ص 465 . ( 5 ) . برخى مىگويند نامش عاتكه و نام مادرش رقيه بنت على و هفت ساله بود . ( معالى السّبطين ، ج 1 ، ص 266 ؛ وسيلة الدّارين ، ص 297 ) .