دو - بُرد گلوله تحت تأثير باد ، غلظت هوا و درجه حرارت هوا تغيير مىكند . سه - غلظت دودى كه به منظور ايجاد پرده‌هاى استتارى توليد مىشود با توجه به سمت و سرعت باد ، درجه حرارت ، بارندگى و رطوبت تغيير مىكند . چهار - بارندگى و باد اثر مواد شيميايى را كم مىكنند . پنج - سرعت و جهت باد در پخش اعلاميه‌هاى تبليغاتى موثّر است . شش - درجه حرارت و ميزان سردى و گرمى هوا بيشترين اثر را در طول عمليات بر پرسنل مىگذارد . فرماندهان همواره بايد توجّه داشته باشند كه درجه حرارت ثابت نيست . مثلًا گرما در اواسط ظهر به حداكثر و در شب‌ها به حداقل خود مىرسد ، كه با توجّه به اين تغييرات ، اثرات آن نيز تغيير مىيابد . هفت - باد و طوفان ، با سرعت و جهتِ خود ، در جنگ اثر مىگذارد . امروزه اين عامل را بيشتر براى استفاده از موادّ شيميايى و موادّ دودزا جهت ايجاد اختفاء مورد بررسى قرار مىدهند ولى باد علاوه بر موارد مزبور ، با توجّه به وضعيت زمين و ديگر عوامل جوّى مانند درجه حرارت ، باران و . . . در عمليات به‌طور مؤثر نقش خود را ايفا مىكند . مثلًا وقتى باد در هواى سرد مىوزد ، اثر سرما و برودت را چند برابر مىكند ، يا در يك منطقهء خاكى كه تردد در آن زياد است ، وزش باد همراه با ايجاد گرد و غبار ، تا حدود زيادى مىتواند جلوى ديد را گرفته ، آن را محدود كند . غزوهء خندق در زمستان به وقوع پيوست . قواى اسلام حدود يك ماه به حالت پدافندى و سپاه مشركان به حالت آفندى به سر مىبردند . در اين نبرد ، سرما و باد و طوفان اثرات خود را بر دو طرف گذاشت و با وجود