تصوير شمارهء 31 در طول دوران زندگى رسول خدا ( ص ) آنچه لازمهء زندگى معنوى و مدنى جامعه بود از آسمان نازل گرديد ؛ و شخص آن حضرت نيز از سوى خداوند همچون الگو معرفى شد ، كه بايد رفتار و كردارش سرمشق قرار گيرد . « 1 » در نتيجه روابط اخلاقى ، خانوادگى ، اجتماعى و سياسى جامعه و دولت نمونهء اسلامى شكل گرفت و تنظيم گرديد ؛ و به اين ترتيب پايهء مدنيت اسلامى در مدينة النبى نهاده شد . 4 . تشكيل نخستين دولت چنان كه در مباحث پيشين گفته شد ، عربستان در طول تاريخ پيش از اسلام از دولتى متمركز بىبهره بود . اما پس از اسلام اين سرزمين پهناور از چنان دولت نيرومندى برخوردار گرديد كه نه تنها امور سراسر آن سرزمين را سامان بخشيد ، بلكه عربستان را به صورت قدرتى درآورد كه توانست امپراتوريهاى نيرومند پيرامونش را تهديد كند . « 2 »

--> ( 1 ) . قرآن كريم ( سورهء احزاب ، آيه 21 ) دراين باره مىفرمايد : « لَقَدْ كَانَ لَكُمْ فِي رَسُول‌ِاللَّهِ أُسْوَةٌ حَسَنَةٌ لِمَن كَانَ يَرْجُوا اللَّه‌َوَالْيَوْمَ الْآخِرَ وَذَكَرَ اللَّهَ كَثِيراً . » ( رسول خدا ( ص ) براى شما اسوه‌اى نيكو است ، به ويژه براى آنها كه اميد به رحمت خداوند و روز رستاخيز دارند و مدام به ذكر خدا مشغولند . ) توجّه مسلمانان به سيرهء رسول خدا ( ص ) و تلاش آنان براى ثبت اعمال عبادى آن حضرت و نيز ديگر مقررات دينى منجر به گسترش ادبيات حديث گرديده است ؛ كه به نوبهء خود بخش عظيمى از فرهنگ اسلامى را تشكيل مىدهد . ( ر . ك . . ، ) ( 2 ) . تاريخ جوامع اسلامى ، ص 69 - 73