على ( ع ) در سرزمين منا در نزديكى جمرات ، آيات سورهء برائت را قرائت كرد و به مشركان اعلام داشت كه طبق فرمان رسول‌خدا از آن پس حق ندارند به صورت عريان طواف نمايند . مفاد اعلاميه برائت به نقل از شيخ كلينى چنين است : 1 . بت‌پرستان از اين پس حق ندارند وارد بيت‌الله الحرام شوند . 2 . طواف با بدن برهنه ممنوع است . 3 . پس از اين هيچ مشركى در مراسم حج شركت نخواهد كرد . 4 . كسانى كه پيمان عدم‌تعرض به پيامبر ( ص ) را منعقد كرده و در اين مدت به پيمان خود وفادار بوده‌اند ، پيمانشان محترم است و تا انقضاى آن ، جان و مالشان مصون خواهد بود . به مشركانى كه با مسلمانان پيمانى ندارند و يا پيمان خود را نقض كرده‌اند ، از اين تاريخ ( دهم ذيحجه ) چهار ماه مهلت داده مىشود تا تكليف خود را در برابر اسلام روشن سازند ؛ « 1 » بدين‌بيان كه يا به موحدان پيوسته و از بت‌پرستى دست بردارند ، يا اينكه به خارج از جهان اسلام هجرت كنند . اينان در اين مدت ثابت كرده‌اند كه همسايهء خوبى براى مسلمانان نيستند ، ازاين‌رو بر آنهاست كه همسايهء مزاحم را از خود برانند . در صورت نپذيرفتن اسلام و يا مهاجرت نكردن ، راهى جز درگيرى و جنگ وجود ندارد . « 2 » از امام رضا ( ع ) روايت شده كه در پاسخ به مأمون درمورد آيهء « أَفَأَنْتَ تُكرِهُ النَّاسَ حَتَّى يكونُوا مُؤْمنينَ » « 3 » فرمود : از على ( ع ) روايت شده كه مسلمانان از پيامبر ( ص ) خواستند تا مردم را به پذيرش اسلام مجبور نمايد تا شمار مسلمانان زياد شود ، ولى حضرت فرمود : من نمىخواهم خداوند را با بدعتى كه نسبت به آن دستورى نرسيده ، ملاقات نمايم . من فردى سخت‌گير نيستم . پس آنگاه اين آيه نازل گرديد : « 4 » وَلَوْ شَاءَ رَبُّكَ لَآمَنَ مَنْ فِى الْأَرْضِ كُلُّهُمْ جَمِيعًا أَفَأَنْتَ تُكْرِهُ النَّاسَ حَتَّى يكُونُوا مُؤْمِنينَ . « 5 »

--> ( 1 ) . سبحانى ، فروغ ابديت ، ج 2 ، ص 418 . به نقل از : كلينى ، فروع كافى ، ج 1 ، ص 326 . ( 2 ) . طبرسى ، مجمع‌البيان ، ج 5 ، ص 14 . ( 3 ) . يونس ( 10 ) : 99 . ( 4 ) . عبد بن جمعه ، تفسير نورالثقلين ، ج 3 ، ص 368 . ( 5 ) . يونس ( 10 ) : 99 .