حميد احمدى

45

تاريخ امامان شيعه ( فارسي )

فرهنگى خواهد بود . بر همين اساس ، در انديشه سياسى با تنوع نظريه‌ها درباره خلافت مواجه‌ايم . باب‌هاى امامان عليهم السلام حكومت‌هاى ظلم و استبداد براى محدود كردن روابط امامان عليهم السلام با مسلمانان ، به دستگيرى ، حبس ، شكنجه و كشتار شيعيان و هواداران ايشان مىپرداختند ، اما با اين حال كسى نمىتواند منكر نفوذ گسترده امامان عليهم السلام در جهان اسلام آن روز باشد . افزايش روزافزون شيعيان و گسترش چشمگير معارف اهل‌بيت عليهم السلام در نقاط مختلف و از سويى در فضاى استبداد و اختناق ، بيانگر تشكيلات كارآمد و منسجم و با مديريتى آگاهانه است . گرچه به دليل سرّى بودن اين تشكيلات و اقتضاى تشكيلاتى آن ، اطلاعات زيادى از آن در دسترس نيست ، از پيامدها و تأثيرات وسيع و عميق آن در جامعه اسلامى - به‌ويژه بين شيعيان - مىتوان از پيچيدگى ، كارآمدى و هوشمندىِ سازمانىِ اعضا و مديريت آن آگاهى يافت ؛ تشكيلاتى كه توانست در اوج اقتدار و موج فزايندهء تبليغاتى دستگاه اموى و عباسى و خلفا ، ضمن نگاه‌داشتن روابط عاطفى و پيوندهاى دينى بين شيعيان و امامان عليهم السلام ، مرزهاى عقيدتى و فكرى شيعه را از بين فرقه‌هاى مختلف و انديشه دينى تسنن حفظ كرده ، هويت آن را در همه دورانِ سخت تهاجم فكرى و فرهنگى صيانت نمايد . چنين مىنمايد كه مفهوم « باب » در شيعه برگرفته از احاديث نبوى است كه مىفرمايد : على بن ابىطالب بابى و باب اللَّه . « 1 » على بن ابىطالب باب خدا و باب من است . انا مدينة العلم و علىّ بابها . « 2 » من شهر علمم و على دروازه آن . اين‌گونه احاديث كه از امامان شيعه نيز فراوان روايت شده ، بيشتر بيانگر جنبه معرفتى و علمى و درك درست اسرار امامت است و كسانى هم كه باب امامان معرفى شده‌اند ، مؤيد همين معناست . « 3 » بايد دانست كه باب‌ها ، حافظ اسرار علم امامت و اسرار تشكيلاتى و فعاليت‌هاى امامان عليهم السلام

--> ( 1 ) . علّامه محمد تقى مجلسى ، بحار الأنوار ، تحقيق محمدباقر محمودى ، ج 25 ، باب 12 ، ص 354 . ( 2 ) . حاكم نيشابورى ، المستدرك على الصحيحين ، ج 3 ص 138 ؛ ابن‌حجر هيثمى ، الصواعق المحرقة ، ص 122 ؛ حافظ عبدالله بن محمد بن يوسف القرشى الكنجى ، كفاية الطالب فى مناقب على بن ابيطالب ، ص 220 ؛ على بن محمد ( ابن‌اثير ) ، اسد الغابة فى معرفة الصحابة ، ج 4 ، ص 95 . ( 3 ) . سلمان فارسى در روايات ، باب اميرمؤمنان عليه السلام معرفى شده است .